برداشته شدن بخشی از تحریم های نفتی روسیه هم نتوانست کمک زیادی به بازار انرژی کند. قیمت نفت همچنان در کانال ۱۰۰ دلار در نوسان بوده و احتمال تداوم رشد قیمت ها همچنان وجود دارد.
قیمت نفت خام شاخص برنت دریای شمال تا صبح روز جمعه به وقت گرینویچ با یک دلار و ۲ سنت یا یک درصد افزایش به ۱۰۱ دلار و ۴۸ سنت برای هر بشکه رسید و در آستانه ثبت رشد هفتگی حدود ۱۰ درصدی قرار گرفت.
در همین حال، نفت خام شاخص دابلیوتیآی آمریکا برای تحویل در ماه آوریل با ۹۴ سنت یا یک درصد افزایش، ۹۶ دلار و ۶۷ سنت به ازای هر بشکه داد و ستد شد. قیمت نفت آمریکا هم در مسیر ثبت افزایش هفتگی بیش از ۶ درصدی در حرکت است.
صالحی کارشناس انرژی معتقد است که این اقدامات نمی تواند جایگزین نفت عبوری از تنگه هرمز باشد و رشد قیمت ها در صورت ادامه تنش ها ادامه دارد.
بازار نفت خود را بازیابی می کند؟
قیمت نفت تحت تأثیر جنگی دیگر در خاورمیانه رکوردشکنی کرد. بهای نفت که تا پیش از جنگ ایران و اسرائیل و آمریکا در میانه کانال ۶۰ دلار بود، با گذشت بیش از یک هفته از این جنگ، به بالاترین سطح خود از اواسط سال ۲۰۲۲ رسیده است. همچنین بهای گاز در بازار اروپا جهش داشته و وضعیتی مشابه آغاز جنگ روسیه و اوکراین را پدید آورده است.
حالا هم درست در شرایطی که حدود دو هفته از شروع جنگ سپری می شود بهای هر بشکه نفت از ۱۰۰ دلار هم فراتر رفته است.
برخی تحلیل گران از تداوم رسد قیمت ها در بازارهای جهانی سخن می گویند و برخی دیگر معتقدند که بازار انرژی به زودی خود را بازیابی می کند.
حمیدرضا صالحی کارشناس انرژی در گفتگو با بازار می گوید: آمریکا به دنبال بازیابی بازار انرژی از طریق روش های مختلف است. از آزاد سازی ذخایر کشورهای G۷ گرفته تا حذف تحریم های نفتی روسیه، بخشی از اقداماتی است که برای جلوگیری از رشد قیمت نفت انجام شده است.
چیزی حدود یک سوم نفت دنیا به تنگه هرمز وابسته است. بنابراین ازاد سازی ذخایر کشورهای G۷ تاثیر زیادی نمی تواند در حل مشکل عرضه بازار جهانی داشته باشد
او درباره اثر لغو تحریم های نفتی روسیه بر قیمت ها، گفت: چیزی حدود یک سوم نفت دنیا به تنگه هرمز وابسته بوده و جنگ ایران، اسرائیل و آمریکا باعث اختلال در عرضه نفت شده است. بنابر اقداماتی از این دست تاثیر زیادی نمی تواند در حل مشکل عرضه بازار جهانی داشته باشد.
صالحی با اشاره به افزایش تولیدات سایر کشور ها برای جبران افت تولید در خاورمیانه اشاره کرده و می گوید که تولید نفت شل زمانی ارزش پیدا می کند که قیمت های نفت در بازارهای جهانی بالا باشند. با این اوصاف ادامه این وضعیت می تواند منجر به رشد تولید نفت آمریکا شود.
گفتنی بر اساس گزارش فایننشال تایمز تولیدکنندگان نفت خلیج فارس از زمان آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، حدود ۱۵.۱ میلیارد دلار درآمد انرژی از دست دادهاند و میلیونها بشکه نفت خام به دلیل بسته شدن تنگه هرمز در آستانه تعطیلی قرار دارند.
سرعت توسعه انرژی های تجدید پذیر بیشتر می شود؟
پیش از این در سال ۲۰۲۲ و با آغاز جنگ روسیه و اوکراین، بازار نفت و گاز چنین وضعیتی را تجربه کرده بود.
وضعیتی که کلیدواژه «زمستان سخت اروپا» را سر زبانها انداخت و اشاره آن به وضعیتی بود که اروپا برای تأمین سوخت مورد نیاز به بنبست میخورد. این کلیدواژه اما محاسبات اشتباهی برای برخی سیاستگذاران رقم زد و قیمت نفت و گاز بهسرعت به تعدیل رسید.
حالا دوباره بازار نفت و گاز جهان شوک قیمت را تجربه میکند. البته دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، معتقد است شوک بازار انرژی کوتاهمدت است.
بااینحال، پرسشی که وجود دارد، این است که آیا این بار هم بازار نفت و گاز وضعیتی مشابه جنگ روسیه و اوکراین را تجربه خواهند کرد؟
صالحی با اشاره تجربه جنگ روسیه و اوکراین، ادامه داد: اروپا حتی با نگاه حفاظت از محیط زیست، تصمیم قاطعی برای کاهش وابستگی به انرژیهای فسیلی دارد و میتواند از این بحران هم عبور کند.
به گفته این کارشناس حوزه انرژی، طولانیشدن جنگ روسیه و اوکراین هم نتوانست شوک قیمت در بازار انرژی را پایدار نگه دارد. بنابراین حتی اگر جنگ ایران و اسرائیل و آمریکا طولانی شود نیز بازار میتواند به تعادل برسد و خود را در میان مدت و طولانی مدت با شرایط موجود وفق دهد.
شرایط پیش آمده از مدت ها قبل برای ما قابل پیش بینی بود به همین دلیل وابستگی بودجه ۱۴۰۵ به نفت تنها ۵ درصد است. بنابر این افت درآمدهای نفتی مخاطرات چندانی برای دولت ایجاد نمی کند
سهم ۵ درصدی بودجه به درآمدهای نفتی
حالا این سوال پیش آمده که ادامه شرایط پیش آمده چه تاثیری روی اقتصاد ایران خواهد گذاشت، گفت: شرایط پیش آمده از مدت ها قبل برای ما قابل پیش بینی بود به همین دلیل وابستگی بودجه ۱۴۰۵ به نفت تنها ۵ درصد است. بنابر این افت درآمدهای نفتی مخاطرات چندانی برای دولت ایجاد نمی کند.
او ادامه داد: از طرفی اخبار منتشر شده نشان می دهد که صادرات نفت ایران همچنان در حال انجام است و کاهش چندانی در درآمدهای نفتی ایران حاصل نشده است.
